Haal de Deense gezelligheid in huis met het boek Hygge

Geschreven door Sandra van Bijsterveld

“Wat hou ik toch van mooie boeken!” Dat is het eerste dat door me heen gaat als ik het boek Hygge van de Deense schrijver Meik Wiking in handen houd. Op de harde kaft van het boek staan illustraties in pastelkleuren met reliëf- en gouddetails. Ik laat mijn hand over de voorkant glijden – dit is een boek om aan te raken – en dan sla ik het open. Nog meer illustraties, sfeervolle foto’s en een fijn lettertype. Ik ben nog niet eens begonnen met lezen en ik word er al blij van.

Boek Hygge
Afbeelding met dank aan A.W. Bruna

De Deense kunst van het leven

Het boek Hygge is dan ook geschreven door de CEO van The Happiness Research Institute in Kopenhagen. ‘Omarm de Deense kunst van het leven‘ luidt de ondertitel. Toegegeven, er worden regelmatig kanttekeningen geplaatst bij het idealiseren van de Deense (of Zweedse) samenleving. Maar het blijft een feit dat de Denen in onderzoeken regelmatig uit de bus komen als de gelukkigste mensen ter wereld.

Volgens de schrijver van dit boek speelt hygge daarbij een belangrijke rol. In de loop van het boek gaat hij daarom op zoek naar de ingrediënten van die Deense manier van leven. Tipje van de sluier: warm licht (sla maar alvast flink wat kaarsen in), genieten (calorieën of alcohol geen bezwaar), saamhorigheid/harmonie, dankbaarheid en ‘in het nu zijn’.

Hygge en politiek

Erg interessant vond ik de bijdrage van de verzorgingsstaat aan het hoge geluksniveau in Denemarken. De hoge belastingen die bij de verzorgingsstaat horen, worden niet gezien als ‘uitmelken’, maar als investering in de maatschappij. Door het sociale vangnet hebben de Denen minder last van angst en onzekerheid. Daardoor worden ze ook niet zo snel extreem ongelukkig. Volgens The Hapiness Institute dan. Klinkt aannemelijk, maar ik ben dan ook een ‘sociale’ stemmer. (Oeps, ik heb ooit geleerd dat je politiek beter buiten je blog kunt houden. Foei!)

Hygge en materiële luxe

Wat ik ook opmerkelijk vond, was de omgekeerde link tussen hygge en materiële luxe. Dingen die veel geld kosten, zijn meestal veel minder hyggelig dan dingen die weinig geld kosten, zoals oude spullen of dingen uit de natuur. Prat gaan op dure spullen (voor jezelf of als duur cadeau voor een ander) is ook nog eens helemaal niet hyggelig omdat anderen zich daardoor ongemakkelijk zouden kunnen voelen – denk maar weer aan het ingrediënt saamhorigheid. Herkenbaar, want de meeste dure merken hebben op mij ook eerder een afstotende dan verleidelijke werking. Al moet ik toegeven dat ik erg gecharmeerd ben van enkele Scandinavische outdoor- en designmerken, waaraan soms ook een flink prijskaartje hangt. Of is dat gevoel dat ik krijg als ik mijn Scandinavische design-kandelaars aansteek of mijn comfortabele Fjällräven-jas aantrek geen hygge?

De wetenschap van hygge

De eerste hoofdstukken van het boek duiken echt in de ‘wetenschap van hygge‘. Naast de politieke en materiële kant van hygge komt ook de taalkundige herkomst van het woord hygge aan bod. Zou het te maken hebben met de Engels hug? En wat is het verband of verschil met woorden als het Nederlandse gezellig en het Noorse koselig? Er zit zelfs een hygge-woordenlijst in met woorden als hyggekrog (een hyggelig plekje) en hyggebukser (een broek waarmee je niet gezien wilt worden maar die zoooo lekker zit).

Ook blijkt hygge een soort gezelligheid voor introverte mensen te zijn, terwijl gezelligheid in bijvoorbeeld de VS vaak juist erg extravert is. Ik snap steeds beter waarom ik me in Scandinavië zo op mijn plek voel! En hygge is zeker niet alleen iets voor in je vrijetijd: volgens de Denen hoort een werkplek ook hyggelig te zijn en een manier om dat te doen is gebak meenemen.

Praktische tips voor meer hygge in je leven

Vanaf hoofdstuk 4 verandert het boek Hygge in mijn beleving van een boek om hoofdstuk na hoofdstuk te lezen in een boek om af en toe op te pakken om je te laten inspireren. Wiking geeft tips om binnenshuis en buitenshuis je eigen hygge te creëren met recepten, decoratietips en hyggelige activiteiten. Dikke kans dat er deze kerst Deense hartvormige papierkunst in onze kerstboom hangt en dat we onze eigen glögg maken.

Hygge als trend

Hygge lijkt trouwens wel een rage te zijn op dit moment. Ik kom het online overal tegen, al komt dat natuurlijk ook wel omdat ik nu eenmaal veel Scandinavië-pagina’s en blogs volg. Maar het lijkt meer dan dat te zijn. Misschien heeft het ook wel iets te maken met de verharding van de maatschappij, de vreselijke aanslagen en oorlogen en de heftigheid waarmee discussies over vluchtelingen, (Zwarte) Piet, Trump en Hillary etc. worden gevoerd. Soms wil je je toch ook gewoon terugtrekken in je eigen hyggekrog en de grote boze buitenwereld maar even vergeten? Ik in ieder geval wel.

Over de schrijver van het boek Hygge

De schrijver van het boek, Meik Wiking (geweldige achternaam toch?) is dus CEO van The Happiness Research Institute in Kopenhagen. Maar hij heeft niet alleen verstand van geluk en gezelligheid: hij heeft economie en politieke wetenschappen gestudeerd en werkte voordat hij gelukswetenschapper werd voor het Deense ministerie van Buitenlandse Zaken. Geen zwevende geitenwollen sok dus en hij onderbouwt zijn ideeën over de Deense kunst van het leven dan ook regelmatig met statistieken. Tegenwoordig reist Wiking de hele wereld over als spreker over geluk, vrije tijd en welzijn, waarover hij ook artikelen en boeken schrijft.

Meik Wiking, auteur van het boek Hygge
Foto met dank aan A.W. Bruna

Ik vind dat hij Hygge ontzettend leuk heeft geschreven. Het is bijna alsof hij vanuit zijn eigen hyggekrog tegen je zit te babbelen en gaandeweg tot de essentie van hygge komt. Heel hyggelig om te lezen dus!

Hygge – de Deense kunst van het leven van Meik Wiking heeft 288 bladzijden en is een vertaling van The Little Book of Hygge. Het boek Hygge kwam in oktober 2016 uit in het Nederlands bij A.W.Bruna Uitgevers.

Deze blogpost ontstond in samenwerking met A.W. Bruna Uitgevers. Meer informatie over samenwerkingen op mijn blog vind je in mijn disclaimer.

11 thoughts on “Haal de Deense gezelligheid in huis met het boek Hygge

  1. Maria says:

    De eerlijkheid gebiedt mij ook te zeggen, dat elk land meerdere gezichten heeft, dus ook Denemarken.
    De cijfers vertellen het: veel Denen hebben vertrouwen in hun land, in zichzelf en elkaar en dat is mooi. Maar, hoewel ik het hyggelige feestje niet wil verpesten, ook een land waar schrikba-rend veel anti-depressiva geslikt worden en de zelfmoordrata spreken voor zich!
    En net als in Noorwegen werkt de Janteloven (de wet van Jante) heel diep door in de mensen, want zij worden zo opgevoed en met dit zelfbeeld grootgebracht. Het zijn tien leefregels en die zijn al eeuwenoud en nog steeds van kracht, zie google. Scandinaviërs worden daarmee opgevoed en dat is voelbaar en merkbaar.
    Er is een link met het huisel. geweld in Noorwegen, het hoge alcoholgebruik in de Scand. landen, In Noorwegen wordt nog steeds illegaal gestookt en niet in de cijfers meegenomen! Dus hoewel ik groot ontzag heb voor de schitterende natuur van het Noorden, is er ook een andere kant: kilometersl. rijen elke dag voor de voedselbank in Oslo, w.o. veel autotochtonen,
    getto’s in Zweedse steden vol mensen die niet meedoen in de vaart der volkeren en ook in Denemarken zijn er veel mensen die niet in het gelukkige plaatje passen en krijgen we soms maar één gezellige kant te zien. Net als Nederland: meerdere gezichten!

    • Klopt natuurlijk helemaal! Toevallig ben ik net dit boek aan het lezen: The almost nearly perfect people – Behind the myth of the Scandinavian Utopia (van Michael Booth). Erg interessant…

      • Maria says:

        God morgen, Sandra!
        Ga dit boek ook lezen dat je hierboven noemt, hoewel ik al veel kanten ken van de Scandinaviërs. Gewoon door er vaak naar toe te gaan, met de bevolking te praten, dan kom je veel te weten; te lezen en aspecten met elkaar te verbinden.
        Daarom heb ik er uiteindelijk voor gekozen om niet naar Noorwegen te emigreren, maar in Nederland te blijven, omdat ik meerdere kanten van Noorwegen ken. Vanuit mijn hart wilde ik het heel graag, maar mijn gezond verstand zei iets anders, jaren geleden.
        Alleen de titel al van je boek: nearly perfect people…..vind ik intrigerend.
        Dat is het beeld dat men graag van zichzelf naar voren brengt! Lykke til! M.

    • Maria says:

      Hier kon je op wachten: nu proberen de Zweden de wereld te veroveren met het begrip “lagom”.
      Ik ben niet verbaasd, omdat de competitie onderling van de Scandinaviërs vrij groot is.
      Zij hebben elkaar in de geschiedenis meerdere keren ingelijfd en overheerst.
      En ieder vindt zichzelf beter dan de buren, valt me in gesprekken altijd op.

      “Lagom” is zoiets als evenwicht, precies zo goed als het moet zijn (ik spreek geen Zweeds, wel wat Noors), maar ik lees er regelmatig over in de media de afgelopen tijd.
      Noren zouden dan “passelig” zeggen,hoewel dat net iets anders betekent n.l. net voldoende, maar zo-zo.
      Ikea roept al een tijdje: Lagom is het nieuwe Hygge. Weer een nieuw concept om ons tot meer kopen aan te zetten.
      U bent dus gewaarschuwd en op de hoogte, voor zover u het nog niet had gemerkt.

        • Maria says:

          Kalsarikannit
          Dat is in Finland: thuis in je ondergoed alcohol drinken in de zekerheid dat je niet meer naar buiten hoeft!
          Ik vind mijn eigen hobby’s leuker, ha, ha!

  2. Maria says:

    Hei Sandra!
    Heb dit boek inmiddels in mijn hyggelige huis liggen en voor een groot deel al gelezen.
    Het is een buitengewoon mooi vormgegeven boek, een boek, zoals een boek moet zijn vgls. mij.
    Omvangrijk qua studies en aspecten van “hygge” heb ik het met plezier gelezen!
    Ontdekt dat ik veel hygge in mijn leven en in mijn huis heb! Een Scandin. ingericht huis met veel blank hout en elke dag in herfst en winter kaarsen aan, een knus hoekje voor mezelf, het liefst een mooi, dik Noors vest aan, fijne sfeer van binnen.
    In mijn werk in het onderwijs, zeggen mijn leerlingen dat de lessen zó gezellig zijn.
    Ik creëer die ook bewust, omdat mensen, klein en groot, daarin het beste gedijen, ik ook.
    Door dit boek begrijp ik dat nu beter. Met vaak eenvoudige middelen met elkaar een hele fijne sfeer creëren, saamhorigheid, ieder is waardevol, hoe klein of groot ook, maakt niet uit. Dat vind ik heel belangrijk.
    Meik Wiking benadert hygge terecht ook vanuit het niet-materiële perspectief, het gaat om sfeer,
    saamhorigheid, geborgenheid, veiligheid.
    Ik vind het een prachtig boek over een zeer belangrijk en waardevol aspect van het leven.
    Het is ook nog allemaal heel hyggelig opgeschreven vind ik, schrijver heeft een vlotte, vriendelijke pen. Puntje van kritiek is dat hij iets meer aspecten v. Nederlanders had mogen uitdiepen. Hij noemt wel enkele onderzoeken, maar ik vind die nogal karig en daarin komt niet onze Ned. volksaard van gezelligheid helemaal goed uit de verf. Vooral niet als hij versch. volkeren met elkaar vergelijkt, w.o. die van Nederland.
    Prachtig vormgegeven boek over geen eenvoudig onderwerp: gezelligheid, maar feitelijk het geluk van de Denen. Met liefde gemaakt en dat is merkbaar, voelbaar. Hyggelig (!) hilsen, M

  3. Maria says:

    Ga dit boek bestellen, want ik wil de overeenkomsten en verschillen van Denemarken en Ned. graag weten en hoe het woord “hygge” overeenkomsten heeft met onze gezelligheid.
    Het is van levensbelang om je soms in de geborgenheid van je eigen huis terug te kunnen trekken, zo zie ik het ook. Dat gezelligheid weinig met mat. waardes te maken heeft, vind ik ook al heel lang! Schrijver mag blijven, met zo’n mooie achternaam!
    Het woord “hygge” is van de Noren overgenomen: “hyggja” wat OudwestNoors is, want Noorwegen is lange tijd een kolonie van Denemarken geweest! Het betekende toen: denken, menen, zich tevreden voelen. Nog steeds kennen Noren het woord “hyggelig” tegenwoordig, hetgeen gezellig betekent. Maar het Noors kent nog meer synoniemen voor gezellig, ook “koselig” (spreek uit: koeselie), maar of het hetzelfde betekent als ons woord “knus” betwijfel ik, omdat ik de opvoeding en levensstijl van de Noren ken. Enigszins formeel, afstandelijk, ook binnenshuis.
    Wellicht komt het Deense woord beter in de buurt, maar dat weet ik pas als ik het boek gelezen heb. Bij Denen blijkt het genserotonine beter te werken dan bij andere volkeren,
    waardoor ze vaak zo hoog scoren in de z.g. gelukslijstjes, maar vgls, mij is dat een oorzaak/ gevolgconstructie. Ze schijnen meer te genieten en geluk te zien als een proces om elke dag aan te werken, dan een permanente staat. Wellicht werkt het gen daardoor beter?
    Nog een boekentip: The year of living Danishly van Helen Russell, die vanwege het werk v. haar man een jaar op Jutland woonde en daar een boeiend boek over schreef! Hyggelig (!) hilsen, M.

Laat een reactie achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.